Jelita

jelita

Jelita odrywają znacząca rolę w całym układzie pokarmowym. To ostatecznie tu składniki odżywcze są wchłaniane do krwi a następnie wędrują już po całym organizmie. Jednocześnie prawdą jest, że jelito to fragment przewodu pokarmowego wszystkich kręgowców. Mówiąc językiem nauki – w jelicie zachodzi proces wchłaniania substancji powstałych w wyniku enzymatycznego rozkładu pokarmów. Jego budowa jest zależna od stopnia skomplikowania ogólnego planu budowy ciała organizmu. U wyżej rozwiniętych zwierząt wyróżnia się jelito przednie, środkowe i tylne, a także jelito cienkie, grube, proste, czcze i ślepe. Zespół Jelita Drażliwego posiada w swojej puli cały szereg objawów, które mogą wystąpić u osoby cierpiącej z powodu tej choroby. Podstawowe objawy mogą być związane z biegunkami (wariant biegunkowy IBS) bądź też problemami z oddawaniem stolca (wariant zaparciowy). Ze względu na swój specyficzny charakter, wokół Zespołu Jelita Drażliwego powstało wiele różnych mitów oraz powszechnie powielanych (nawet przez lekarzy) informacji nieprawdziwych. W niniejszym artykule postaramy się wyjaśnić różne wątpliwości związane z genezą, przebiegiem oraz samą istotą choroby. Przyczyny powstawania Zespołu Jelita Drażliwego nie są do końca znane. Obecnie mówi się często o kilku różnych grupach przyczyn, które w mniejszym lub większym stopniu mogą mieć wpływ na pojawianie się typowych zaburzeń czynnościowych, określanych wspólnie, jako Zespół Jelita Drażliwego. Oprócz czynników takich jak dieta, dziedziczenie skłonności, niezdrowy tryb życia, bardzo często wymienia się stres, jako jedną z kluczowych przyczyn oraz czynnik wzmacniający objawy zaburzeń. Jak wiadomo wzdęcia czyli inaczej bębnice, gazy, wiatry są jednym z najczęściej występujących niepożądanych zjawisk mających miejsce w obrębie brzucha. Polegają one przede wszystkim na gromadzeniu się gazów w jelitach co powoduje wzrost objętości brzucha, poszerzenie sylwetki i rozpychanie ubrań. Odczuwalne jest wtedy uczucie pełności, chory może mieć uczucie rozdarcia i rozpierania jamy brzucha. Różnego rodzaju środki ma pomóc tym dolegliwościom. Nadmierne wytwarzanie gazów wiąże się z niestrawnością i wzdęciami. Ustalenie przyczyny nie jest proste. Jeżeli w kilka godzin po posiłku boli cię brzuch lub masz skurcze jelit, musisz iść do lekarza. Z reguły zleca on ogólną analizę krwi, posiew kału oraz usg. jamy brzusznej. Wyniki pozwalają mu stwierdzić, czy przewód pokarmowy jest zdrowy i czy nie zagnieździły się w nim pasożyty. Jeżeli badania nie potwierdzą choroby, trzeba zmienić sposób odżywiania, ale przede wszystkim unikać pewnych pokarmów.

Wiadomo, że układ pokarmowy spełnia bardzo ważne zadanie, tj. przekształca pokarm spożywany przez człowieka, dostarczając organizmowi energii i składników odżywczych, których potrzebuje on do spełnienia różnorodnych funkcji życiowych. Główną jego rolą jest trawienie i wchłanianie pokarmu. W zależności od przyczyny niedrożności wymienione niżej objawy mogą pojawiać się nagle lub stopniowo narastać, w początkowym okresie mogą mieć także zmienne nasilenie. Chory, który ma silne kurczowe bóle brzucha wracające co kilka minut, wymioty, wzdęty brzuch i nie oddaje wiatrów ani stolca, ma prawdopodobnie niedrożność jelit – powinien zatem być leczony w szpitalu i będzie wymagał operacji. Każdego dnia nasz organizm jest narażony na kontakt z wieloma toksynami. Pochodzą one przede wszystkim z tego, co zjadamy i czym oddychamy. Część z nich powstaje w wyniku rozpadu komórek. Szczególnie istotne znaczenie ma rozpad komórek tłuszczowych i uwalnianie z nich zdeponowanych tam wcześniej substancji odpadowych. Przypominam, że nadmiernie rozwinięta tkanka tłuszczowa jest rodzajem wewnątrzustrojowego śmietnika. Stąd nagłe opróżnienie takiego śmietnika, na przykład podczas gwałtownego odchudzania, stwarzać może zagrożenie dla równowagi naszego organizmu. Wzdęcie brzucha jest wynikiem gromadzenia we wnętrzu jelit dużej ilości płynnej treści jelitowej i gazów, które nie mogą przechodzić dalej w kierunku odbytu. Jest to objaw charakterystyczny dla każdej postaci niedrożności przewodu pokarmowego. W niedrożności jelita cienkiego obejmuje ono górną i środkową część brzucha i szybko narasta, ale ponieważ towarzyszą mu wymioty prowadzące do częściowego opróżnienia jelita, zwykle nie osiąga ono dużych rozmiarów. W niedrożności jelita grubego wzdęcie obejmuje górną oraz boczne części brzucha i osiąga, w przypadku długo nieleczonej choroby, bardzo znaczne rozmiary. W niedrożności porażennej wzdęty jest zwykle cały brzuch. Dla wzdęcia brzucha w niedrożności jelit charakterystyczny jest bębenkowy odgłos powstający przy opukiwaniu rozdętego brzucha (nie tylko na szczycie, ale i na bokach – odróżnienie od wodobrzusza). Niekiedy, u osób bardzo szczupłych, rozdęte gazem pętle jelita widoczne są przez skórę. Zatrzymanie gazów i stolca, choć wymieniane wśród charakterystycznych objawów niedrożności jelit, nie zawsze jest stwierdzane. W przypadku przeszkody zlokalizowanej w końcowym odcinku jelita grubego zatrzymanie gazów i stolca pojawia się stosunkowo wcześnie. Jeżeli jednak zamknięta jest początkowa część jelita grubego lub jelito cienkie, zawartość jelita poniżej przeszkody może być wydalana pod postacią gazów i stolca jeszcze przez wiele godzin. Tak więc oddawanie przez chorego gazów lub stolca nie wyklucza niedrożności jelit.